2 Dekabr 2022 15:40
1 027
12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto

Ukrayna Prezidenti Vladimir Zelenski həmişə oluğu kimi indi də arxa planda gizlənən təhlükə ilə üz-üzədir. Bu təhlükə onun Qərbdəki səxavətli dostlarından gəlir. Noyabrda Co Baydenin milli təhlükəsizlik üzrə müşaviri Ceyk Sallivan rusiyalı həmkarı ilə məxfi söhbət üçün görüşdü və bu məlumat dərhal Kiyevə ötürüldü.

Teleqraf.com xəbər verir ki, bu barədə “British Times” yazır.

İngilis nəşri iddia edir ki, görüşdə Xersonun təhvil verilməsindən sonra ABŞ-ın Rusiyaya gedəcəyi güzəşt müzakirə edilib:

“Ola bilsin ki, Xersonun təhvil verilməsindən sonra Co Baydenin gedəcəyi kompromisləri müzakirə ediblər. Təbii ki, prezident (ukraynalılara) nə etməli olduqlarını söyləmək fikrində deyildi. Amma eyhamı hiss etməmək çətin deyildi. Bütün bu səylər böyük güclərin ölümcül bir müharibəyə cəlb edilməsinin qarşısını almaq üçündür. Xüsusən də nəhəng öldürücü arsenalına malik olan Rusiya kimi rəqibə qarşı.

Vladimir Putinin nüvə silahından istifadə edəcəyi ilə bağlı iddialar heç vaxt inam yaratmayıb. Taktiki silahla başlayan və fəlakətli strateji duellə bitən mübarizə. Hələ nüvədən əvvəlki dövrdə əfsanəvi Prussiya strateqi Karl von Klauzevitz “sonuncu ola biləcək ilk düşünülməmiş addım” barədə xəbərdarlıq etmişdi.

Putin ciddi olsaydı, ABŞ kəşfiyyatı bunu bilərdi. Bununla belə, Putinin təhdidləri Qərbi şoka saldı. Kim Kiyev üçün ölmək istərdi? Yaxud Rusiya Avropaya qaz tədarükünü kəsərkən donmağı? Paris və Berlin ilk gündən vasitəçi olmağa çalışdı. Qərb liderləri doqquz aylıq müharibədən sonra yorula bilər. ABŞ-da Respublikaçıların Amerikanın mürəkkəb gedişlərinə qarşı müqaviməti artır.

Ukraynanın qələbələri Rusiyanı nəyin bahasına olur-olsun, əbədi qisas almağa təhrik edə bilər. Amma srateji reallıq Kiyevin xeyrinə olmaya bilər. Bu durumda ukraynalılar ikincidə olduğu kimi heyrətamiz uğurlarını asanlıqla təkrarlaya bilməyəcəklər.

Bəs niyə olmasın? Ruslar möhkəmləndirilmiş mövqelərə çəkildikdə, Klauzevitzin dediyi kimi, qısa daxili sərhədlərindən istifadə edirlər. Köklənmiş qoşunları qovmaq açıq ərazidə bir işğalçını məğlub etməkdən daha çətindir. Bir qayda olaraq, tank tələlərini, bunkerləri və uzaqdakı gizli artilleriyaları dəf etmək üçün 3-ə 1 işçi qüvvəsi üstünlüyü tələb olunacaq. Prezident Bayden Kiyevdəki tərəfdaşına yumşaq bir şəkildə xəbərdarlıq etdi: Putinlə danışmaq vaxtıdır.

Fasilə ruslara yeni qoşun və texnika ilə güclənməyə imkan verəcək. Bəs niyə Putin fasilə vaxtı əks hücuma hazırlaşmaq əvəzinə Kiyev kimi davaranmalıdır?

Qərb toxunulmaz mənəvi imperativə xidmət etməkdən başqa nəyə nail olmaq istəyir? Günahsız bir xalqı sonuncu dəfə İkinci Dünya Müharibəsində olduğu kimi, nasist ordularının intensiv olaraq öldürdüyü talandan xilas etməlidir. Təəssüf ki, humanitar borc dövlətin idarə olunmasında etibarsız bələdçidir. Mənfəət birinci gəlir.

Beləliklə, gəlin əxlaqdan kənara baxaq və siyasi imperativi nəzərdən keçirək. 77 illik Avropa nizamı təhlükə altındadır. Qayda belədir: rəqabət və tarazlıq, bəli, imperiyanın işğalı, yox.

Strategiya konyukturdur. Qoy əsgərləriniz Gürcüstanda, Krımda və Donbasda olduğu kimi, risklərin proqnozlaşdırıla biləcəyi hər yerdə irəli getsin. Qərb qətiyyətini itirsə, növbəti kim olacaq? Tutaq ki, ABŞ və müttəfiqləri silah axınını azaltmaqla Zelenskini məhdudlaşdırırlar. Kreml belə qənaətə gəlir ki, Ukraynanı təyyarələrin, raketlərin və uzaqmənzilli artilleriyanın köməyi ilə məhv etmək təhlükəsizdir. Mükafat ağrısız qazanılacaq.

Bu, Qərb üçün ölümcül dilemmadır. Putin qalib gəlməməlidir, amma Zelenski də qazanmamalıdır. İndi Ukrayna irəliləyir və Rusiya tərəddüd edir, danışıqlar tez bir zamanda möhkəm nizamlanmaya gətirib çıxarmayacaq. Beləliklə, dilemmanı necə həll etmək olar?

Məsələ Putini devirmək deyil ki, bunu ancaq öz adamları edə bilər. O, ayılmalı və bu macəranın qarşısını almalıdır. Krımın itirildiyi güman edilir. Amma bu üçüncü aktda başqa işğalların tanınması ona cəsarət verərdi. Qlobal səviyyədə onun ardınca Çin və İran kimi digər iddialı revizionistlər gəlir”.


Müəllif: Mənsur Rəğbətoğlu